23.10.2021 / Ogród

Orzech włoski – uprawa i pielęgnacja w ogrodzie

Moda na sadzenie orzecha włoskiego w przydomowych ogrodach powraca. Korzyścią z jego uprawy są nie tylko własne ekologiczne pyszne i zdrowe orzechy włoskie. Orzech włoski ma też duże walory ozdobne. Jego obszerna rozłożysta korona i piękne grube ciemnozielone błyszczące liście zachwycają. Nie jest to drzewo trudne w uprawie, ale, aby ładnie rosło i dobrze owocowało, konieczne jest zapewnienie mu odpowiednich warunków wzrostu.

Orzech włoski to bardzo ekspansywny gatunek. Drzewa mocno się rozrastają, dlatego trzeba im zapewnić sporo miejsca. Do wyboru mamy sporo odmian orzecha włoskiego różniących się siłą wzrostu, wielkością owoców i wczesnością owocowania. Każdy znajdzie więc coś odpowiedniego do swojego ogrodu. Poznaj tajniki uprawy orzecha włoskiego.

Orzech włoski- najlepsze odmiany

Orzech włoski to duże rozłożyste drzewo dorastające do 35 metrów wysokości. Gatunek ten naturalnie występuje w Europie południowo- wschodniej, na Bałkanach oraz w Azji między innymi w Himalajach i południowo- zachodnich rejonach Chin. W Polsce jest to często uprawiane drzewo. Można spotkać sporo stanowisk dziczejącego orzecha, który bardzo dobrze zadomowił się w naszym kraju.

Orzech ma bardzo szeroką i rozbudowaną koronę. U starych drzew pień może dorastać nawet do średnicy 2 metrów. Kora drzewa ma specyficzny szaro- srebrzysty kolor.

Liście orzecha włoskiego są bardzo duże i dekoracyjne. Osiągają do 25 do 40 cm długości i są zbudowane z 5-9 równowąskich listków, z których największe są te szczytowe. Liście są grube i skórzaste, ich wierzchnia strona jest intensywnie zielona i błyszcząca, a spodnia jaśniejsza. Wiosną liście rozwijają się na drzewie dosyć późno w porównaniu z innymi gatunkami drzew, bo dopiero na przełomie kwietnia i maja. Kwiaty męskie tego gatunku mają postać kotków, a żeńskie zebrane są po kilka (2-5) na krótkopędach.

Owocem orzecha jest niby-pestkowiec o lekko owalnym kształcie. Zewnętrzna część owocni jest mięsista i zielona. Szybko odpada ona jesienią. Natomiast wewnętrzną część owocni stanowi zdrewniała łupina orzecha, w której znajduje się jadalne nasiono.

Do polecanych odmian orzecha włoskiego należą:

• Albi- odmiana wczesna o słabym wzroście, bardzo plenna i dająca średniej wielkości lekko cierpkie owoce.
• Apollo- czeska odmian o średnim wzroście i średniej wielkości owoców, która zaczyna owocować trzy lata po posadzeniu.
• Dodo- polska odmiana o silnym wzroście, dająca bardzo obfity plon. Jest ona wyjątkowo odporna na mróz, ale dosyć wrażliwa na choroby.
• Jupiter- polska średnio- późna odmiana o średnim wzroście o wyjątkowo smacznych owalnych owocach, które pojawiają się w trzecim roku po posadzeniu drzewka.
• Koszycki- odmiana o słabym wzroście idealna, jeśli nasz ogród jest mały. Jest to nasz rodzimy kultywar, który zaczyna owocować dwa lata po posadzeniu, jest bardzo odporny na choroby i wiosenne przymrozki.
• Leopold- świetna polska odmiana polecana do małych ogrodów ze względu na swój bardzo słaby wzrost. Jest to odmiana średnio- wczesna, na której owoce pojawiają się już w dwa lata po posadzeniu. Jej zaletami są też duża odporność na choroby i bardzo smaczne owoce.
• Mleczny wczesny- wczesna polska odmiana o średnim wzroście, która wytwarza duże kuliste owoce.
• Resovia- bardzo plenna polska odmiana orzecha. Jej owoce są duże, a jądro orzecha bardzo łatwo się wyjmuje i często można je wyjąc w całości.
• Silesia- polska odmiana o silnym wzroście, wytwarzająca jajowate średniej wielkości owoce, bardzo plenna, lecz średnio odporna na mróz oraz choroby.
• Trago- polska słabo rosnąca wczesna odmiana. Jej owoce są średniej wielkości. Jest bardzo odporna na mróz i średnio odporna na choroby.
• Tryumf- bardzo silnie rosnąca odmiana, plenna, wytwarzająca małe lub średniej wielkości owoce, bardzo odporna.
• Wiśnicz czerwony- wyjątkowo oryginalna odmiana o bardzo silnym wzroście świetna do dużych ogrodów. Jest to orzech bardzo późny o wyjątkowo dużych owocach, które mogą osiągać wielkość nawet piłki tenisowej. Ich miąższ jest bardzo smaczny i ma lekko różowy kolor. Drzewa zaczynają owocować w trzecim roku po posadzeniu.

Orzech włoski- uprawa i pielęgnacja

Orzechy to drzewa wytrzymałe, długowieczne i łatwe w uprawie, jednak wymagają one dobrego stanowiska i odpowiedniej pielęgnacji.
Przyjrzyjmy się bliżej wymaganiom uprawowym tego gatunku:

1. Stanowisko

Orzech jest drzewem o dobrej mrozoodporności i może być uprawiany na terenie całego kraju. Przy bardzo mroźnych zimach lub większych przymrozkach późną wiosną zdarza się, że niektóre drzewa (szczególnie te młode) zostają nieco uszkodzone przez mróz, jednak gatunek ten ma bardzo duże zdolności regeneracyjne i szybko się odbudowuje. Orzech lubi stanowiska ciepłe, słoneczne i osłonięte od silnych wiatrów. Najlepsze będą takie o wystawie południowo- zachodniej, północno- zachodniej lub zachodniej.

2. Podłoże

Orzech do prawidłowego wzrostu potrzebuje gleby dobrej jakości. Idealne będą głębokie, żyzne, przepuszczalne i świeże gleby wapienne. Nie zaleca się natomiast sadzenia orzecha na stanowiskach z glebami bardzo ciężkimi, zwięzłymi czy podmokłymi.

3. Sadzenie

Przed sadzeniem orzecha, należy odpowiednio przygotować glebę. Przede wszystkim konieczne jest jej głębokie przekopanie, ponieważ orzech to gatunek głęboko korzeniący się. Jeśli w naszym ogrodzie ziemia nie jest najlepszej jakości, musimy też popracować nad poprawą jej struktury oraz odczynu. Słabe lekkie gleby dobrze nawozimy kompostem lub rozłożonym obornikiem. Koniecznie zbadajmy też pH gleby. Orzech najlepiej rośnie w ziemi o odczynie obojętnym, czyli w przedziale pH od 6,5 do 7,5. Jeśli podłoże w naszym ogrodzie ma odczyn kwaśny, wówczas wymieszajmy je nawozem wapniowym.

Młode drzewka można sadzić wczesną wiosną lub jesienią. Za najkorzystniejszy przyjmuje się jednak jesienny termin sadzenia przypadający na przełom października i listopada. Przy sadzeniu jesiennym, pamiętajmy o dobrym zabezpieczeniu młodych drzewek na zimę, aby nie przemarzły. Koniecznie usypmy wokół pędu kopczyk z ziemi sięgający do miejsca szczepienia. Możemy go również przykryć suchymi liśćmi, gałązkami iglastymi lub kompostem.
Z kolei w przypadku sadzenia wiosennego ryzyko zmarznięcia drzewek jest niewielkie, ale konieczne jest ich obfite podlewanie przez co najmniej kilka tygodniu po posadzeniu, zwłaszcza gdy wiosna jest sucha. Pamiętajmy też, że drzewka sadzone w terminie wiosennym często znacznie później rozpoczynają wegetację, dlatego nie martwmy się, jeśli na roślinach dosyć długo nie pojawiają się liście.

4. Podlewanie i nawożenie

Konieczne jest regularne podlewanie młodych drzew. Te starsze wymagają nawadniania jedynie podczas silnych upałów. Raz w roku jesienią, już po zbiorze orzechów, warto zastosować nawożenie naturalne w postaci kompostu.

5. Cięcie orzecha włoskiego.

Orzech włoski nie lubi cięcia. Drzewo kiepsko zabliźnia rany, co może prowadzić do infekcji bakteryjnych i grzybowych. Z ran po cięciu często bardzo obficie wydziela się sok, co uniemożliwia ich zabezpieczenie maścią ogrodniczą. Dlatego cięcie orzecha włoskiego należy ograniczyć do niezbędnego minimum. Zaleca się ciecie formujące młodych drzewek. Ma ono na celu uformowanie ładnej korony nie niżej niż na wysokości 1,5 metra. Jeśli to zaniedbamy, wówczas nasze drzewko może przyjąć postać bardziej krzewiastą. Konieczne jest też usuwanie pędów wyrastających z podkładki poniżej miejsca szczepienia. U starszych drzew prześwietlamy jedynie nieco raz na kilka lat koronę oraz na bieżąco wycinamy uszkodzone mechanicznie lub chore gałęzie. Możliwe są dwa terminy cięcia orzecha włoskiego. Pierwszy to przełom lutego i marca, a drugi to przełom maja i czerwca. W tym pierwszym terminie niestety często dochodzi do silnego wycieku soków z drzewa, co jest bardzo niepożądane. Jest też jeszcze spore ryzyko przymrozków. Z kolei w późniejszym terminie niestety obserwuje się już dużą żywotność patogenów (bakterii i grzybów), które mogą porazić drzewo po cięciu, ale wyciek soków jest już o wiele mniejszy, można więc zabezpieczyć rany maścią ogrodniczą.

Orzech włoski to specyficzny gatunek. Drzewo to wykazuje silne oddziaływanie allelopatyczne na otoczenie. Wynika to między innymi z zawartości takich w roślinie takich substancji jak juglon, kemferol czy flawonole. Substancje te mogą wpływać negatywnie na wzrost innych roślin w ogrodzie, dlatego zaleca się sadzenie orzecha z daleka od ogródka warzywnego oraz drzewek i krzewów owocowych. Unikajmy też sadzenia roślin ozdobnych bezpośrednio pod drzewem orzecha- nie tylko ze względu na oddziaływanie allelopatyczne, ale także jego silny system korzeniowy i rozległą koronę, które mocno zacienia ziemię pod drzewem.

Orzech włoski to nieodłączny element pięknych ogrodów w stylu wiejskim czy rustykalnym, ale jest to także gatunek, który będzie świetnie wyglądać w minimalistycznych nowoczesnych ogrodach. Po sadzonki orzecha najlepiej wybrać się do dobrej szkółki drzew. Kupimy tam nie tylko piękne zdrowe drzewa, ale możemy także liczyć na profesjonalne doradztwo w kwestii wyboru odpowiedniej do naszego ogrodu odmiany oraz dotyczących pielęgnacji drzew.

Mogą Cię zainteresować

Deski podłogowe do Twojego mieszkania. Podpowiadamy, jakie wybrać!

Drewniana podłoga to klasyka sama w sobie, która nigdy nie wychodzi z mody. Z jednej strony ociepla wnętrze, z drugiej dodaje mu elegancji i szlachetności. Wybierając podłogę z prawdziwego drewna...

Czytaj dalej

Żaluzje drewniane czy rolety materiałowe

Szukasz do swoich okien sprawdzonej osłony. Ma ona nie tylko ochronić Cię przed światłem z zewnątrz i ciekawskim wzrokiem przechodniów, ale przede wszystkim stać się niebanalną dekoracją. Te trzy...

Czytaj dalej

Ozdoby świąteczne na choinkę - jak wybrać te, które będą pasować do Twojego domu?

Ubieranie choinki jest niewątpliwie jednym z najważniejszych rytuałów świątecznych i tutaj nie ma znaczenia, czy jesteście miłośnikami drzewek żywych, czy tych sztucznych. Warto wybrać ozdoby świąteczne,...

Czytaj dalej

Jak wybrać zlewozmywak do nowoczesnej kuchni?

W nowoczesnej kuchni powinien królować minimalizm, prostota i elegancja. Dlatego projektanci do wykończenia takiej kuchni chętnie wybierają meble na wysoki połysk lub naturalne surowce...

Czytaj dalej

Stwórz urokliwe i funkcjonalne wnętrze z Zona Design

Nowe meble potrafią całkowicie odmienić dane wnętrze. Umożliwiają bez konieczności gruntownego remontu stworzyć całkiem inną, stylowo prezentującą się przestrzeń. Już sam...

Czytaj dalej

Płyta indukcyjna czy kuchenka gazowa – co wybrać?

Urządzając kuchnię, koniecznie należy zwrócić uwagę na każdy drobiazg. Szczególnie ważna jest funkcjonalność tego pomieszczenia. Zarówno ilość, jak i pojemność szafek jest...

Czytaj dalej

Jaki materiał na narzutę na łóżko?

Dekoracje stanowią jeden z najważniejszych elementów wyposażenia wnętrza. Kapy i koce doskonale sprawdzają się nie tylko jako dodatek, ale również chronią łóżko i pościel przed zniszczeniem. Jaki...

Czytaj dalej

Usuwanie śladów po przyklejanych roletach

Przymierzając się do zakupu osłon okiennych, sprawdźmy, który typ będzie nam najbardziej odpowiadał pod względem nie tylko estetycznym, ale przede wszystkim funkcjonalnym i użytkowym. Obecnie na rynku możemy...

Czytaj dalej

Trwałość i jakość łóżek piętrowych z drewna od Meble Wróbel

Dla wielu rodziców wybór odpowiednich mebli dla dzieci jest wyzwaniem. Najważniejszym elementem dziecięcego świata jest łóżko. Jeśli natomiast w domu jest...

Czytaj dalej

Jakie wybrać żaluzje do pokoju gościnnego

Pokój gościnny zawsze tętni życiem. Tu wypoczywasz, spędzasz czas ze swoimi najbliższymi, przyjmujesz gości. To, jak się czujesz w pokoju gościnnym, w dużej mierze...

Czytaj dalej

Wszystko, co warto wiedzieć o lustrach dekoracyjnych

W przeszłości było niezbędnym wyposażeniem wyłącznie łazienek, obecnie jest częstym elementem aranżacji przestrzeni. Niektóre z luster pełnia funkcję doświetlającą przestrzeń, inne ją powiększają,...

Czytaj dalej

Meble modułowe – stwórz mebel dopasowany do siebie

Szukasz zestawu wypoczynkowego stworzonego na miarę Twoich potrzeb? Zależy Ci na tym, aby móc go w dowolny sposób konfigurować? Do tego cenisz komfort na najwyższym poziomie? W takim przypadku...

Czytaj dalej

Meble kuchenne — o czym należy pamiętać podczas wyboru?

Meble kuchenne to jeden z ważniejszych elementów wyposażenia właściwie każdego domu. Podczas ich wyboru zwraca się uwagę przede wszystkim na cenę oraz estetykę poszczególnych...

Czytaj dalej