04.10.2023 / Kuchnia i jadalnia

Jak układać sztućce? Poznaj podstawowe zasady

Jeśli wiesz, jak ułożyć sztućce po zjedzeniu posiłku w restauracji, to porozumiesz się z kelnerem bez słów. Odpowiednio położony widelec i nóż same zakomunikują, że jesteś zachwycony smakiem zamówionego dania lub niezbyt Ci ono smakowało; że chcesz sobie zrobić przerwę albo już skończyłeś jeść i będziesz prosił o rachunek. Dla tych, którzy jeszcze nie są do końca przekonani, że dobrze odkładają sztućce po jedzeniu, przygotowaliśmy krótki poradnik. Zobacz, jak ułożyć sztućce zgodnie z zasadami savoir-vivre.

Jeszcze przed rozpoczęciem jedzenia – zwróć uwagę na nakrycie stołu

Idziesz do restauracji na rodzinną lub firmową imprezę i nie wiesz, co dostaniesz? Siadając do stołu zwróć uwagę na nakrycie. Zazwyczaj prawie wszystkie sztućce wyłożone są już na obrus. Jeśli jest ich sporo, pamiętaj, aby zacząć od sztućców, które znajdują się najdalej od talerza.

Ułożenie sztućców a prostsze rozpoznanie ich przeznaczenia 

Pojawiając się w ekskluzywnej restauracji lub na przyjęciu rodzinnym możesz spotkać się z wieloma sztućcami. Ich ułożone pozwoli Ci rozpoznać ich przeznaczenie. Teraz przedstawię Ci elementy, które na pewno pojawią się na stole podczas większych uroczystości. Zapoznaj się z tym, a przy okazji dowiesz się, jak układać sztućce, przygotowując swoje własne przyjęcie.

• talerz – znajduje się w centralnej części stołu. Może być ich więcej niż jeden. Na samej górze będzie talerz na zupę, następnie talerzyk na przekąski i duży talerz obiadowy. Taki układ to najlepsza opcja, ponieważ zazwyczaj zaczynamy obiad od zupy. Ułożone talerze jeden na drugim zajmują mniej miejsca. 
• nad talerzem – znajdziesz widelczyk do deserów a nad nim łyżeczkę do deserów. 
• prawda strona koło talerza – jest to miejsca na nóż obiadowy. Koło niego położony jest nóż do ryby i łyżka obiadowa. 
• prawa strona nad talerzem – to miejsca na kieliszki. Są one ułożone w formie trójkąta. Najwyżej znajdziesz kieliszek do wody, niżej kieliszek do wina czerwonego i białego. 
• lewa strona koło talerza – tutaj znajdziesz widelec obiadowy, a koło niego mały widelczyk do dań rybnych. W restauracjach z tej strony znajdziesz także serwetkę. 
• lewa strona nad talerzem – tutaj znajdziesz mały nożyk i talerzyk z masłem lub pieczywem. 

Jak ułożyć sztućce po jedzeniu – 5 podstawowych sygnałów

Nóż i widelec możesz odłożyć po jedzeniu na talerz na wiele sposobów. Pamiętaj jednak, że każdy rodzaj ułożenia sztućców oznacza dla kelnera lub gospodarza imprezy zawsze coś innego. Warto zatem poznać ten “tajny język”, aby móc bez słów powiedzieć, że: “już skończyłem jeść”, “poproszę o następne danie”, “dziękuję, bardzo mi smakowało”, czy “niestety, ale ta potrawa nie przypadła mi do gustu”.

Komunikowanie się za pomocą odpowiednio ustawionego noża i widelca powinno być przestrzegane w eleganckich restauracjach, na uroczystych przyjęciach, bankietach oraz galach. Jednak układanie sztućców po jedzeniu, to nie wszystko. Musisz także wiedzieć, jak ułożyć wszystkie elementy zastawy przed tym, jak goście zasiądą do stołu. Odwiedź https://nowoczesny.pl/jak-ukladac-sztucce-lekcja-savoir-vivre/ i zobacz, jak zrobić to poprawnie.

Jak ułożyć sztućce, jeśli chcę zrobić przerwę w jedzeniu posiłku

Kiedy jeszcze nie skończyłeś posiłku, a masz ochotę na zrobienie sobie chwili przerwy, to na krawędzi talerza połóż trzonek widelca na godzinie 8, a trzonek noża na godzinie 4. Widełki widelca oraz ostrze noża nie mogą się ze sobą stykać. Dzięki takiemu ułożeniu nie ma ryzyka, że sos spłynie po powierzchni sztućców i zabrudzi obrus.

Ułożenie sztućców a koniec posiłku

Kiedy chcesz zakomunikować kelnerowi lub gospodarzowi przyjęcia, że już skończyłeś jeść, ułóż nóż i widelec równolegle do siebie trzonkami na godzinie 17. Dzięki takiemu ustawieniu sztućce nie będą się zsuwać z talerza w czasie przenoszenia go na tacę. Warto też wiedzieć, że kelner na uroczystym przyjęciu może zabrać naczynia ze stołu dopiero wtedy, kiedy wszyscy skończą jeść.

Jestem zachwycony smakiem podanego dania

Jak ułożyć sztućce po jedzeniu, jeśli danie bardzo Ci smakowało? Możesz pochwalić szefa kuchni poprzez odpowiednie ułożenie sztućców. Nóż i widelec połóż równolegle do siebie na godzinie za piętnaście trzecia. Kelner, widząc takie ustawienie, będzie wiedział, że może już zabrać talerz, a w kuchni przekazać pochwałę odpowiedniej osobie.

Jestem gotowy, aby zjeść kolejne danie

Nawet jeśli masz jeszcze coś na talerzu, a jesteś już zdecydowany, aby poprosić o następne danie, połóż sztućce na krzyż. Takie ułożenie sztućców sprawi, że kelner zabierze talerz z niedokończonym jedzeniem i przyniesie kolejną zamówioną przez Ciebie potrawę.

Niestety, danie nie przypadło mi do gustu

Czasami się tak zdarza, że zamówione przez Ciebie danie, nie odpowiada Twoim oczekiwaniom. Jak ułożyć sztućce po jedzeniu w restauracji, żeby dać o tym znać kelnerowi? Wkładając ostrze noża pomiędzy widełki widelca. Złączone w ten sposób sztućce trzeba wtedy położyć na talerzu w miejscu godziny za dwadzieścia piąta.

Jak ułożyć sztućce po jedzeniu – inne ważne sygnały

Wyżej wymienione sygnały to jednak nie wszystko. Stanowią one jedyne podstawy, które powinien znać każdy, kto często bywa w restauracjach czy na bankietach. Warto jednak znać także inne znaki, dzięki którym nic nas nie zaskoczy.

Jestem gotowy

Najczęściej zanim zasiądziemy do stołu, sztućce są już odpowiednio ułożone. Czasem jednak zdarza się, że musimy je rozmieścić samodzielnie. W takiej sytuacji warto pamiętać, by po lewej stronie znalazł się widelec. Jego ząbki powinny być skierowane ku górze. Nóż należy natomiast ułożyć po prawej stronie, pamiętając, by jego ostrze było skierowane w stronę talerza. Takie rozmieszczenie sztućców oznacza, że jesteśmy gotowi na podanie pierwszego z dań.

Proszę o dokładkę

Jeśli danie, które właśnie zjedliśmy, bardzo nam smakowało, możemy poprosić o dokładkę. Należy wtedy ułożyć sztućce w taki sam sposób, jak podczas sygnalizowania krótkiej przerwy. Trzon widelca powinien więc być położony na godzinie ósmej, noża natomiast na czwartej. Ząbki i ostrze powinny jednak się wtedy ze sobą stykać. Taki znak to dla kelnera sygnał, że chcielibyśmy prosić o dodatkową porcję dania.

Będę waszym stałym gościem

Często zdarza się, że spożywając dany posiłek od razu wiemy, że będziemy stałym bywalcem danej restauracji. Możemy zakomunikować to kelnerowi nie używając słów – wystarczy ułożenie sztućców. Połóż na nożu widelec i ustawimy sztućce na godzinie piątej.

Nie jestem zadowolony z obsługi

Niekiedy zdarzy się, że poziom obsługi w danym lokalu pozostawia wiele do życzenia. W takiej sytuacji również możemy użyć sztućców, by to zakomunikować. Należy wtedy ostrze noża włożyć między ząbki widelca i położyć oba te elementy, tworząc z nich literę V. Jest więc to pozycja odwrotna do sygnału informującego o złym smaku dania.

Chcę złożyć reklamację

Gdy coś z naszym daniem było nie tak lub po prostu chcemy złożyć jakąkolwiek reklamację, sztućce należy ułożyć na bokach talerza. Ważne jest jednak to, by były one do siebie równoległe, a ich ząbki i ostrza były skierowane ku dołowi.

Jak układać sztućce – osoby leworęczne 

Często o nich zapominamy i chodź stanowią tylko od 8 do 15% populacji na świecie, warto o nich pamiętać. Przede wszystkim w przypadku układania sztućców. Trudno jest to zrobić w restauracji, kiedy takich rzeczy wcześniej się nie zgłasza – leworęczny sam musi przełożyć sobie sztućce – tak w przypadku rodzinnych spotkać warto o tym pamiętać. Po prostu zastosuj odwrotne ułożenie sztućców, niż dla osób praworęcznych. 

A co z odkładaniem sztućców przez osoby leworęczne? Odkładając nóż, widelec, czy inne elementy zastawy, muszą być ułożone, tak jak u osób praworęcznych. Sprawnie można przełożyć sztućce z jednej do drugiej ręki i położyć je na talerzu, tak jak mówią o tym zasady savoir-vivre. 

A co z innymi elementami zastawy? 

Jak odłożyć sztućce po jedzeniu już wiesz, ale co z innymi elementami, które także pojawiają się na stole? Już odpowiadam Ci na to pytanie. 

• Łyżeczka do kawy i herbaty – łyżeczka powinna znaleźć się na spodku po prawej stronie filiżanki na spodku. Połóż tam niezależnie od tego czy zaczynasz, jesteś w trakcie lub skończyłeś już pić swój gorący napój. 
• Łyżeczka do zupy – jeśli chcesz tylko na chwilę przerwać posiłek, zostaw łyżkę w talerzu. Kiedy skończysz, odłóż łyżkę na talerz, który znajduje się pod tym na zupę. 
• Łyżeczka do deserów – tutaj sytuacja wygląda tak samo, jak w przypadku łyżeczki do kawy lub herbaty. Połóż ją po prawej stronie talerzyka.

Jak układać sztućce? – inne ciekawostki 

Aby sprawnie i poprawnie posługiwać się wszystkimi znakami, trzeba także znać inne zasady savoir-vivre, które możesz wykorzystać podczas wizyty w restauracji. 

• czekanie, aż wszyscy dostają swoje dania przed rozpoczęciem jedzenia – w teorii tak powinno być. Czekamy, aż każda osoba dostanie swoje danie, wtedy zaczynamy posiłek. Jednak jest to możliwe tylko w naprawdę ekskluzywnych restauracjach, gdzie stolik obsługuje wielu kelnerów. W dużym gronie, gdzie jeden pracownik musi podać danie kilkunastu osobom jest inaczej. W takim przypadku ciężko jest czekać. Dlatego inne osoby mogą zaproponować osobom, które dostały już posiłek, aby zaczęły jeść. 
• nie wkładamy łyżeczki do kawy lub herbaty i nożyka do ust – jeśli jesteś w towarzystwie, pamiętaj aby nie oblizywać sztućców. Jest to bardzo nieeleganckie zachowanie. 
• pamiętaj o serwetce –  serwetkę rozkładamy sobie na kolanach. Nie owijaj jej wokół szyi, albo wsadzaj za dekolt. Po skończonym posiłku serwetkę połóż po prawej strony nakrycia. 
• nie dotykaj jedzenia palcami – zawsze używaj sztućców. Chyba, że potrawa jest przeznaczona do jedzenia palcami. 

Z pewnością teraz, gdy już wiemy, jak ułożyć sztućce po jedzeniu, każda wizyta w restauracji będzie o wiele mniej stresująca.

Jeśli natomiast w najbliższym czasie szykuje się jakieś przyjęcie w Twoim domu, pamiętaj, że kluczowy jest także układ sztućców na stole przed jedzeniem. Wiesz, jak rozłożyć wszystko prawidłowo? Sprawdź to na https://dobrewnetrza.net/2022/11/23/uklad-sztuccow-na-stole-czyli-jak-prawidlowo-nakryc-do-stolu/!

Mogą Cię zainteresować

Jaką płytę kuchenną gazową wybrać do nowoczesnej kuchni

Wybór odpowiedniej płyty kuchennej gazowej do nowoczesnego wnętrza to decyzja, która łączy tradycyjną metodę gotowania z innowacyjnym designem. Współczesne modele znacząco różnią się od swoich...

Czytaj dalej

Kuchnia inspirowana stylem vintage – jak osiągnąć wymarzony efekt?

Kuchnia inspirowana stylem vintage to przestrzeń, która łączy sentymentalny klimat minionych dekad z funkcjonalnością nowoczesnych rozwiązań. Coraz więcej inwestorów i właścicieli mieszkań decyduje się...

Czytaj dalej

Jak wygląd zlewozmywaka wpływa na odbiór wizualny kuchni?

Odpowiednio dobrany materiał, kolor i kształt zlewozmywaka podkreśli styl zabudowy kuchni i może nadać wnętrzu określonego charakteru. Dobrze dopasowana armatura dodaje spójności...

Czytaj dalej

Bateria kuchenna z wyciąganą wylewką – wygoda, funkcjonalność i nowoczesny design

Współczesna kuchnia to nie tylko miejsce przygotowywania posiłków, ale również przestrzeń, w której liczy się ergonomia i styl. Jednym z elementów, który znacząco wpływa na komfort codziennego użytkowania, jest bateria...

Czytaj dalej

Mała kuchnia w bloku – jak ją urządzić? Porady i inspiracje

Mała kuchnia w bloku to częsty problem, z którym mierzy się wielu mieszkańców. Ograniczony metraż, brak miejsca do przechowywania i trudności z ustawieniem mebli sprawiają, że aranżacja takiego...

Czytaj dalej

Pokrowce na krzesła do jadalni – komfort i ochrona na co dzień

Krzesła w jadalni są intensywnie użytkowane każdego dnia. Doskonałym wyborem są zatem pokrowce, które ochronią meble i podniosą komfort ich użytkowania. To praktyczne i estetyczne rozwiązanie,...

Czytaj dalej

Obrusy na co dzień – praktyczne i estetyczne rozwiązania

Wielu z nas nie wyobraża sobie stołu bez obrusa. To prosty sposób na wprowadzenie ciepła do wnętrza, podkreślenie charakteru kuchni lub jadalni i ochronę blatu przed codziennym użytkowaniem....

Czytaj dalej

Czym wyczyścić piekarnik? Sprawdzone sposoby

Piekarnik to jedno z najczęściej używanych urządzeń w kuchni – i jedno z najtrudniejszych do utrzymania w czystości. Regularne czyszczenie nie tylko zapobiega powstawaniu brzydkich zapachów, ale też chroni urządzenie...

Czytaj dalej

Blat na lata, nie na sezon! Czy konglomerat to dobra inwestycja w Twojej kuchni?

Kuchnia to serce domu, miejsce, gdzie rodzą się smaki, wspomnienia i rodzinne historie. Nic więc dziwnego, że chcemy, aby była nie tylko funkcjonalna, ale i piękna. Centralnym punktem...

Czytaj dalej

Jak wybrać szafki do kuchni?

Wybór szafek kuchennych to jedna z najważniejszych decyzji przy urządzaniu kuchni — niezależnie od tego, czy tworzysz zabudowę od podstaw, czy tylko odświeżasz dotychczasowe wnętrze. To właśnie szafki odpowiadają...

Czytaj dalej

Zlewozmywak – z ociekaczem czy bez?

Jesteś na etapie urządzania kuchni? W takim razie na pewno prędzej czy później staniesz przed dylematem, czy wybrać zlewozmywak z ociekaczem czy bez. Jak często bywa, tak i tutaj ciśnie...

Czytaj dalej

Funkcjonalna kuchnia dzięki pojemnikom na przyprawy? Co to zmieni?

Kuchnia to miejsce, gdzie codziennie spędzamy czas, przygotowując posiłki dla siebie i bliskich. Warto więc zadbać, aby była ona nie tylko estetyczna, ale przede wszystkim funkcjonalna....

Czytaj dalej